Kết nối doanh nghiệp hay làm thiện nguyện, theo ông Phạm Tuấn Hải, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ TP.HCM (YBA HCM), đều cần một thước đo chung: giá trị thực chất. Đó không phải số người dự, số cuộc gặp, số tiền đóng góp hay số chương trình đã tổ chức, mà là những quan hệ hợp tác được duy trì, những đơn hàng được hình thành và những thay đổi thiết thực đến với người thụ hưởng. Từ cách nhìn ấy, ông cho rằng hội đoàn doanh nhân cần đồng hành sâu hơn với hội viên, còn mỗi doanh nghiệp phải chủ động góp kinh nghiệm, nguồn lực và cơ hội cho cộng đồng.
Từ kinh nghiệm đa ngành đến tư duy xúc tiến thương mại
Từng làm việc ở nhiều ngành, từ ô tô cao cấp, du thuyền đến hàng tiêu dùng và thương mại điện tử. Những trải nghiệm ấy cho ông cách nhìn gì về thị trường và phát triển kinh doanh?
Ông Phạm Tuấn Hải : Mỗi ngành cho tôi một góc nhìn khác. Ở ngành hàng xa xỉ, tôi học cách nắm bắt tâm lý khách hàng để xây dựng những chương trình mang tính cá nhân hóa cao, vừa hiệu quả kinh doanh, vừa giữ được hình ảnh thương hiệu và sự gắn kết bền vững. Ở những ngành có thị trường rộng hơn, tôi thấy rõ yêu cầu về tốc độ, độ phủ, hệ thống phân phối và sự phối hợp giữa nhiều mắt xích. Còn với thương mại điện tử, công nghệ đã thay đổi cách tiếp cận khách hàng, tổ chức giao dịch và mở rộng thị trường.
Không có công thức chung cho mọi doanh nghiệp, vì mỗi ngành có chu kỳ, khách hàng và cấu trúc cạnh tranh riêng. Nhưng có bốn nguyên tắc không đổi: hiểu thị trường, xác định đúng lợi thế của mình, chọn đối tác phù hợp và xây dựng quan hệ hợp tác có giá trị cho cả hai phía.
Ông Phạm Tuấn Hải (hàng đầu, thứ tư từ trái qua) nhận giải thưởng Thủ lĩnh Thanh niên tiêu biểu TP HCM 2021 -2026.
Bối cảnh kinh doanh thay đổi nhanh, hoạt động xúc tiến thương mại cần thay đổi thế nào để doanh nghiệp không tụt lại phía sau?
Ông Phạm Tuấn Hải : Hội chợ, triển lãm hay gặp gỡ đối tác trực tiếp vẫn có giá trị và không thể thay thế hoàn toàn. Nhưng nếu chỉ dừng ở gặp gỡ, trao danh thiếp và trao đổi thông tin thì hiệu quả rất hạn chế. Doanh nghiệp cần chuẩn bị kỹ hơn, trước hết là xác định rõ mục tiêu: tìm nhà phân phối, mở rộng đầu ra, tìm nguồn cung, phát triển sản phẩm mới hay tiếp cận một thị trường cụ thể.
Chuyển đổi số và dữ liệu thị trường giúp quá trình này hiệu quả hơn, từ nhận diện nhu cầu, đánh giá mức độ phù hợp của sản phẩm đến chọn phương án tiếp cận sát thực tế. Nhưng công nghệ chỉ là công cụ. Muốn mở rộng thị trường, doanh nghiệp vẫn phải trả lời được bốn câu hỏi căn bản: sản phẩm có lợi thế gì, chất lượng có ổn định không, giá thành có cạnh tranh không, năng lực cung ứng có đáp ứng được đơn hàng và tiêu chuẩn của đối tác hay không.
Vì vậy, xúc tiến thương mại hiện đại cần kết hợp ba yếu tố: hiểu thị trường, ứng dụng công nghệ và hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực thực thi. Kết quả không nên đo bằng số người tham dự hay số cuộc gặp được tổ chức, mà bằng những quan hệ hợp tác được duy trì, những đơn hàng được hình thành và khả năng mở rộng thị trường sau đó.
Ban Chấp hành Hội Doanh nhân trẻ Thành phố Hồ Chí Minh lần thứ I, nhiệm kỳ 2026-2029
YBA HCM: kết nối để tạo cơ hội cho nhau
Trên cương vị Phó Chủ tịch YBA HCM, ông và Ban chấp hành đã làm gì để thúc đẩy kết nối và giúp hội viên nâng cao năng lực cạnh tranh?
Ông Phạm Tuấn Hải : Có những cơ hội chỉ xuất hiện khi doanh nghiệp gặp đúng đối tác, tiếp cận đúng thị trường hoặc tìm được người có kinh nghiệm cùng tháo gỡ vấn đề. Nhưng không phải doanh nghiệp nào cũng đủ nguồn lực và mạng lưới để khai thác hết tiềm năng của mình. Vì thế, tôi cho rằng một giá trị quan trọng của YBA HCM là tạo môi trường để doanh nghiệp không chỉ gặp gỡ, mà còn bổ trợ và tạo cơ hội phát triển cho nhau.
Ban chấp hành đã đẩy mạnh các workshop, hội thảo, tọa đàm xoay quanh những vấn đề hội viên quan tâm như chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ và kinh doanh xuyên biên giới. Chúng tôi cũng kết nối doanh nghiệp với viện, trường, chuyên gia và các nguồn lực bên ngoài để hội viên có thêm kiến thức và cơ hội hợp tác. Thông qua các hoạt động xúc tiến trong và ngoài nước, hội viên được tiếp cận những đối tác và thị trường mới trong bối cảnh nhiều biến động…Điều tôi quan tâm không phải là tổ chức được bao nhiêu chương trình, mà là sau mỗi hoạt động, doanh nghiệp có tìm được hướng đi mới, giải quyết được bài toán của mình hay mở ra được quan hệ hợp tác nào hay không.
Theo ông, hội đoàn doanh nhân cần làm gì để kết nối thực sự chuyển hóa thành cơ hội kinh doanh, nhất là trong nhiệm kỳ 2026–2029 với tinh thần “Đột phá”?
Ông Phạm Tuấn Hải: Trước hết, hội đoàn phải hiểu sâu hơn về hội viên, nắm bắt nhu cầu thị trường và chủ động kết nối doanh nghiệp với những đối tác phù hợp, kể cả ở thị trường quốc tế. Sau mỗi chương trình cần có sự đồng hành để cơ hội ban đầu phát triển thành hợp tác cụ thể. Thời gian tới, tôi dự định cùng YBA HCM phát triển các hoạt động kết nối chuyên sâu hơn, gắn với nhu cầu thực tế của hội viên và những thị trường có tiềm năng; đồng thời tăng cường kết nối với chuyên gia, tổ chức nghiên cứu và đối tác quốc tế để hướng đến những cơ hội hợp tác cụ thể.
Thứ hai, doanh nghiệp phải chủ động. Tôi đồng tình với định hướng mà tân Chủ tịch nhấn mạnh tại Đại hội lần thứ I, trong đó “Đột phá” là yêu cầu để vượt qua những giới hạn cũ. Theo tôi, điều này bắt đầu từ chính mỗi hội viên: không chỉ tham gia hoạt động để tìm lợi ích cho doanh nghiệp mình, mà còn chia sẻ kinh nghiệm, nguồn lực và cơ hội với cộng đồng, thay vì chỉ chờ đợi lợi ích từ Hội.
Khi mỗi thành viên vừa là người tìm kiếm cơ hội, vừa sẵn sàng tạo cơ hội cho người khác, giá trị của mạng lưới sẽ lớn hơn nhiều so với tổng năng lực của từng doanh nghiệp riêng lẻ.
Vừa qua, các hoạt động CSR tại Cà Mau của YBA HCM đã đóng góp An sinh Xã hội cho 2000 hộ dân địa phương.
Thiện nguyện: “đong đếm” bằng những thay đổi thiết thực
Ngoài kinh doanh, ông còn đồng hành nhiều chương trình thiện nguyện cùng YBA HCM. Điều gì định hình quan niệm của ông về trách nhiệm xã hội của người làm kinh doanh?
Ông Phạm Tuấn Hải: Mỗi người có một hành trình và điều kiện xuất phát riêng. Có người được học hành đầy đủ, có môi trường thuận lợi để phát triển, nhưng cũng có người phải nỗ lực nhiều hơn chỉ để có những điều tưởng chừng bình thường như được đến trường, được chăm sóc sức khỏe hay có điều kiện cải thiện cuộc sống. Tôi may mắn làm việc ở nhiều môi trường, từ trong nước đến nước ngoài, ở nhiều vị trí, nên nhìn rõ hơn những khác biệt ấy.
Dần dần tôi hiểu thành công của người làm kinh doanh không chỉ đo bằng những gì đạt được cho bản thân và doanh nghiệp mình, mà còn ở cách họ dùng năng lực, kinh nghiệm và nguồn lực để tạo giá trị cho những người xung quanh. Với tôi, thiện nguyện trước hết xuất phát từ sự quan tâm chân thành đến con người. Nhưng chỉ cảm thông thì chưa đủ, điều quan trọng là biến sự quan tâm ấy thành hành động phù hợp với nhu cầu thực tế. Trách nhiệm xã hội cũng không nên chỉ xuất hiện vào những dịp đặc biệt, mà cần là một phần trong cách mỗi người ứng xử với cộng đồng. Khi có điều kiện, nên chủ động đóng góp; khi chưa có nhiều nguồn lực, vẫn có thể bắt đầu bằng thời gian, công sức, kinh nghiệm hoặc việc kết nối những người cùng mối quan tâm.
Quan niệm ấy được thể hiện thế nào trong các chương trình ông tham gia cùng YBA HCM?
Ông Phạm Tuấn Hải: Trong các doanh nghiệp tôi từng làm việc, môi trường nào cũng khuyến khích tinh thần kinh doanh gắn với trách nhiệm xã hội. Khi đảm nhận vai trò Phó Chủ tịch YBA HCM, tôi có cơ hội đồng hành cùng nhiều chương trình an sinh: xây cầu, khởi công các công trình phục vụ người dân, hỗ trợ bệnh nhân nghèo thông qua phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam TP.HCM và Hội Bảo trợ bệnh nhân nghèo TP.HCM. Bên cạnh đó là các hoạt động chăm lo cho thiếu nhi vào dịp lễ, Tết, Trung thu, tiếp sức học sinh đến trường và chăm sóc sức khỏe cho các em, không chỉ ở TP.HCM mà còn ở một số địa phương khác…Mỗi chương trình hướng đến một nhu cầu cụ thể. Cây cầu giúp người dân đi lại thuận tiện hơn. Hỗ trợ y tế góp phần giảm gánh nặng cho bệnh nhân nghèo. Các hoạt động dành cho trẻ em tạo thêm điều kiện để các em chăm sóc sức khỏe, học tập và phát triển. Đối tượng thụ hưởng khác nhau, nhưng điểm chung là sự hỗ trợ phải kịp thời, đúng nhu cầu và mang lại giá trị thiết thực.
Qua các hoạt động cùng YBA, tôi thấy rõ sức mạnh của việc cùng góp sức: khi mỗi người đảm nhận một phần việc, chúng ta có thể triển khai những chương trình quy mô hơn và tạo tác động thiết thực hơn. Thiện nguyện còn kết nối những doanh nhân khác ngành nghề nhưng cùng chung một mục đích.
Để thiện nguyện không chỉ giải quyết khó khăn trước mắt mà còn tạo giá trị bền vững, cộng đồng doanh nhân cần làm gì?
Ông Phạm Tuấn Hải: Cộng đồng doanh nhân có những lợi thế nhất định, không chỉ về tài chính mà còn ở kinh nghiệm tổ chức, khả năng kết nối và huy động nguồn lực. Tuy nhiên, trách nhiệm xã hội không chỉ thuộc về doanh nhân hay những người có điều kiện kinh tế; mỗi cá nhân đều có thể đóng góp theo khả năng của mình. Vai trò của cộng đồng doanh nhân, theo tôi, là chủ động khởi xướng, kết nối, tổ chức những nguồn lực phù hợp và khuyến khích nhiều người cùng tham gia.
Để thiện nguyện tạo ra tác động lâu dài, cần chuyển từ tư duy hỗ trợ theo từng đợt sang cách tiếp cận dựa trên nhu cầu thực tế và khả năng cải thiện cuộc sống của người thụ hưởng. Điều đó bắt đầu từ việc xác định đúng vấn đề cần giải quyết, phối hợp với các tổ chức xã hội và địa phương am hiểu hoàn cảnh thực tế, rồi chọn hình thức hỗ trợ phù hợp. Sau mỗi chương trình, cần nhìn lại kết quả đạt được, những nhu cầu còn tồn tại và khả năng tiếp tục đồng hành. Không phải hoạt động nào cũng cần kéo dài nhiều năm, nhưng phải bảo đảm sự hỗ trợ thực sự giải quyết được vấn đề, thay vì dừng lại ở việc trao tặng.
Vì vậy, tôi cho rằng không nên đánh giá giá trị của hoạt động xã hội chỉ bằng số tiền đã đóng góp hay số chương trình đã tổ chức. Cần “đong đếm” bằng những thay đổi thiết thực, bền vững đối với người nhận và những giá trị mà hoạt động ấy để lại cho cộng đồng.
Trong thời gian tới, ông muốn tiếp tục đóng góp cho cộng đồng theo hướng nào?
Ông Phạm Tuấn Hải: Hành trình đóng góp cho cộng đồng không có điểm kết thúc. Về hướng cụ thể, tôi cho rằng sức khỏe và giáo dục là hai lĩnh vực cần được quan tâm thường xuyên, vì chúng ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cuộc sống và cơ hội phát triển của mỗi người. Dù là kết nối kinh doanh hay thiện nguyện, tôi mong tinh thần cùng góp sức của cộng đồng doanh nhân trẻ tiếp tục được phát huy. Mỗi người có thế mạnh riêng, nhưng khi cùng hướng đến một mục tiêu cụ thể, chúng ta có thể bổ trợ cho nhau để tạo ra những đóng góp thiết thực hơn. Điều quan trọng là giữ được sự chân thành trong mục đích, sự nghiêm túc trong cách làm và tinh thần trách nhiệm với những gì mình đã chọn đồng hành.
Vâng, xin cảm ơn ông!
Hoàng Chương
